Whatsapp Telefon
invena-logo

Akü Bitmesi ve Şarj Sistemi Arızaları: Akü mü, Alternatör mü?

Akü Bitmesi ve Şarj Sistemi Arızaları: Akü mü, Alternatör mü?

Sabah kontağı çevirdiğinizde marş motorunun ağır dönmesi ya da hiç ses gelmemesi, en sık karşılaşılan araç sorunlarından biridir. Çoğu sürücü ilk iş aküyü değiştirmeyi düşünür; ancak akünün bitmesinin sebebi her zaman akünün kendisi değildir. Şarj etmeyen bir alternatör, araç kapalıyken akım çeken bir devre ya da oksitlenmiş bir kutup başı da aynı sonucu doğurur. Yeni akü takıp sebebi bulmamak, birkaç hafta sonra aynı sorunla karşılaşmak demektir.

Akü Bitmesinin Belirtileri

Akü genellikle bir anda değil, zamanla zayıflar. Aşağıdaki işaretler akü ya da şarj sistemi kontrolü gerektiğini gösterir:

  • Marş motorunun özellikle soğuk sabahlarda yavaş ve zorlanarak dönmesi
  • Kontak açıldığında gösterge ışıklarının sönükleşmesi veya titremesi
  • Start-stop sisteminin devreye girmemesi ya da “sistem kullanılamıyor” uyarısı
  • Radyo ayarlarının, saat bilgisinin sıfırlanması
  • Gösterge panelinde akü (şarj) uyarı lambasının yanması
  • Akü kutup başlarında beyaz-yeşil oksit birikimi

Sürüş sırasında akü uyarı lambasının yanması aküden çok şarj sistemine işaret eder. Bu durumda araç yalnızca aküdeki enerjiyle çalışmaktadır ve kısa süre sonra durabilir.

Akü Testi Nasıl Yapılır?

Basit bir multimetre ölçümü fikir verir: Araç en az birkaç saat çalıştırılmamışken tam dolu bir 12 voltluk akü yaklaşık 12,6-12,7 V gösterir. 12,4 V civarı kısmi şarjı, 12,2 V ve altı ise aküsü belirgin şekilde boşalmış bir aracı ifade eder.

Ancak voltaj tek başına yeterli değildir. Ömrünü doldurmuş bir akü boşta normal voltaj gösterip yük altında çökebilir. Bu yüzden servislerde yük testi veya iletkenlik esaslı dijital akü test cihazları kullanılır. Bu cihazlar akünün etiketindeki soğuk marş akımını (CCA) referans alarak sağlık durumunu ve kalan kapasitesini ölçer. As Doğuş Otomotiv'de akü testi, marş ve şarj testiyle birlikte yapılır; böylece sorunun hangi parçada olduğu netleşir.

Alternatör ve Şarj Sistemi Kontrolü

Motor çalışırken aküyü dolduran ve elektrik tüketicilerini besleyen parça alternatördür. Motor rölantide çalışırken akü uçlarında ölçülen voltaj genellikle 13,8-14,7 V aralığında olmalıdır. Bu değerin altında kalması şarj yetersizliğine, belirgin şekilde üzerine çıkması ise regülatör arızasına ve aküde aşırı şarja işaret edebilir.

Şarj sistemi kontrolünde şu noktalara bakılır:

  • Alternatör çıkış voltajı ve yük altındaki akımı
  • V kayışının gerginliği, çatlak ve kayma durumu
  • Gövde ve şasi topraklama bağlantıları
  • Kutup başı ve sigorta kutusu bağlantılarındaki oksitlenme

Yeni nesil araçlarda alternatör, motor kontrol ünitesi tarafından yönetilir ve şarj voltajı sürüş koşuluna göre değişir. Bu “akıllı şarj” sistemlerinde ölçüm sonuçları araç bazında yorumlanmalıdır.

Araç Kapalıyken Akım Çekme (Parazit Akım)

Akü ve alternatör sağlamsa ama araç birkaç gün beklediğinde çalışmıyorsa, kapalıyken bir devrenin akım çekmesi düşünülür. Uyku moduna geçemeyen bir kontrol ünitesi, sonradan takılmış alarm veya multimedya cihazları, sıkışmış bir röle bu sorunun tipik sebepleridir. Tespit için araç uyku moduna geçtikten sonra akım ölçülür ve sigortalar tek tek izlenir. Bu tür arızalar oto elektrik atölyemizde sistematik olarak aranır.

Kış Aylarında Akü Neden Daha Çok Sorun Çıkarır?

Soğuk havada akünün içindeki kimyasal tepkime yavaşlar ve kullanılabilir kapasite düşer. Aynı anda soğuk motor yağı koyulaştığı için marş motoru daha fazla akım çeker. Yazın fark edilmeyen zayıflık, ilk soğuk sabahta kendini gösterir. Ayrıca kışın far, silecek, koltuk ısıtma ve arka cam rezistansı gibi tüketiciler daha çok kullanılır; kısa mesafeli sürüşlerde alternatör aküyü doldurmaya yetişemez.

Kış öncesinde akü testinin yapılması, kutup başlarının temizlenmesi ve aracın uzun süre bekleyecekse akü idame şarj cihazına bağlanması bu sorunların önüne geçer.

Uzun süre park halinde kalacak araçlarda akünün eksi kutup bağlantısının sökülmesi de bir seçenektir; ancak bazı modellerde bu işlem sonrası cam ve sunroof ayarlarının yeniden öğretilmesi gerekebilir.

Start-Stop Araçlarda Akü Seçimi

Start-stop sistemli araçlarda akü, gün içinde çok sayıda marş ve motor durduğunda tüm elektrik yükünü tek başına karşılar. Bu nedenle bu araçlarda EFB (geliştirilmiş sulu akü) veya AGM (cam elyaf emdirilmiş) tipi aküler kullanılır. AGM akü bulunan bir araca standart akü takılması, start-stop sisteminin devre dışı kalmasına ve akünün kısa sürede bozulmasına yol açabilir.

Ayrıca birçok modelde akü yönetim sistemi bulunur ve yeni akü takıldığında aracın teşhis cihazıyla akü kaydı (tanıtma) yapılması gerekir. Bu adım atlanırsa sistem yeni aküyü eski gibi şarj etmeye devam eder. Volkswagen, Audi, Skoda, Seat ve Peugeot gibi markaların pek çok modelinde bu işlem gereklidir.

Akü değişimi veya şarj arızası için Ümraniye Dudullu Kadosan Sanayi Sitesi'ndeki servisimize gelebilir, aracınıza uygun akü tipi için yedek parça sayfamızı inceleyebilirsiniz. Yolda kaldığınız durumlarda iletişim numaramızdan bize ulaşabilirsiniz.

ETİKETLER

Ümraniye Özel Oto ServisDudullu Oto ServisKadosan Oto ServisOto Elektrik Ümraniye

Sıkça Sorulan Sorular

Akü ile alternatör arızasını nasıl ayırt ederim?
Akü uyarı lambası sürüş sırasında yanıyorsa ya da takviye ile çalışan araç kısa süre sonra stop ediyorsa alternatörden şüphelenilir. Araç ancak uzun beklemelerden sonra çalışmıyorsa akü zayıflığı veya kapalıyken akım çekme olasılığı yüksektir. Net sonuç için şarj voltajı ve akü yük testi birlikte yapılmalıdır.
Start-stop aracıma normal akü takabilir miyim?
Önerilmez. Start-stop araçlar sık marş ve yüksek döngü yükü nedeniyle EFB veya AGM tipi akü ister. Normal akü bu yüke dayanamaz, kısa sürede kapasite kaybeder ve start-stop sistemi çalışmayabilir. Akü değişiminden sonra birçok modelde teşhis cihazıyla akü kaydı da yapılmalıdır.
Akü takviye ile çalıştırdıktan sonra ne kadar sürmeliyim?
Takviye sonrası kısa bir sürüş aküyü tam doldurmaz; alternatör yalnızca kısmi şarj sağlar. Derin boşalmış bir akünün şarj cihazıyla doldurulması ve ardından test edilmesi daha doğru olur. Akü sık sık boşalıyorsa sebebin araştırılması gerekir.
Akü kutup başlarındaki beyaz toz zararlı mı?
Bu birikim kutup başlarındaki oksitlenmedir ve elektrik iletimini zayıflatarak marş sorunlarına yol açabilir. Kutup başları sökülüp temizlenmeli, bağlantılar sıkılmalıdır. Birikim çok hızlı oluşuyorsa akünün gaz çıkarması veya aşırı şarj ihtimali de kontrol edilmelidir.
Paylaş: